Улану: белгілері, алғашқы көмек және алдын алу

⚠️ Улану – ағзаға улы заттардың, сапасыз тағамның, дәрі-дәрмектің немесе химиялық заттардың түсуінен болатын қауіпті жағдай. Жаз мезгілінде әсіресе тағамнан улану жиі кездеседі, себебі жоғары температурада азық-түлік тез бұзылады.
Уланудың негізгі белгілері:
🔹 жүрек айну және құсу;
🔹 іштің ауыруы;
🔹 іш өту;
🔹 дене қызуының көтерілуі;
🔹 әлсіздік, бас айналу;
🔹 ауыр жағдайларда – есінен тану немесе тыныс алудың қиындауы.
Алғашқы көмек:
✅ Көп мөлшерде таза су немесе регидратациялық ерітінділерді жиі-жиі ішіңіз.
✅ Дәрігердің кеңесі бойынша сорбенттерді (белсендірілген көмір және т.б.) қабылдауға болады.
✅ Ауыр, майлы тағамдардан уақытша бас тартып, жеңіл ас ішіңіз.
✅ Егер уланған адам есінен танып қалса, тыныс алуы қиындаса немесе белгілері күшейсе, дереу жедел жәрдем шақырыңыз.
Уланудың алдын алу:
✔️ Тағамның жарамдылық мерзімін тексеріңіз.
✔️ Жеміс-жидек пен көкөністі мұқият жуыңыз.
✔️ Ет, балық және сүт өнімдерін дұрыс температурада сақтаңыз.
✔️ Қолды тамақ ішер алдында және дәретханадан кейін міндетті түрде жуыңыз.
✔️ Күмәнді немесе бұзылған тағамды тұтынбаңыз.
💚 Денсаулығыңызды қорғаңыз! Уланудың алғашқы белгілері байқалса, өздігінен емделмей, медициналық көмекке жүгініңіз.

Репродуктивті денсаулық

Репродуктивті денсаулық – бұл адамның дене, психикалық және әлеуметтік әл-ауқатының ұрпақ жалғастыруға қатысты толыққанды жағдайы. Ол тек аурудың болмауын ғана емес, сонымен қатар қауіпсіз жүктілікке, дені сау баланың дүниеге келуіне және отбасыны саналы жоспарлауға мүмкіндік беретін жағдайды білдіреді.
Репродуктивті денсаулықты сақтау үшін:
🔹 дұрыс тамақтану және белсенді өмір салтын ұстану;
🔹 зиянды әдеттерден (темекі, алкоголь, есірткі) бас тарту;
🔹 жеке бас гигиенасын сақтау;
🔹 тұрақты түрде профилактикалық медициналық тексерулерден өту;
🔹 жыныстық жолмен берілетін инфекциялардың алдын алу;
🔹 жүктілікті алдын ала жоспарлап, дәрігердің кеңесіне жүгіну маңызды.
Әйелдерге гинекологқа, ал ерлерге уролог немесе андрологқа жылына кемінде бір рет қаралу ұсынылады. Репродуктивті денсаулыққа дер кезінде көңіл бөлу бедеуліктің, жыныс мүшелерінің ауруларының және жүктілік кезіндегі асқынулардың алдын алуға көмектеседі.
💚 Өз денсаулығыңызға жауапкершілікпен қарап, уақытылы медициналық тексеруден өтіңіз. Репродуктивті денсаулық – бақытты отбасы мен дені сау ұрпақтың кепілі!

Балалардағы туберкулездің алдын алу – әр ата-ананың жауапкершілігі

Туберкулез – Mycobacterium tuberculosis бактериясы қоздыратын жұқпалы ауру. Ол көбінесе өкпені зақымдайды, бірақ басқа ағзаларға да әсер етуі мүмкін. Балалардың иммундық жүйесі толық қалыптаспағандықтан, олар бұл ауруға әсіресе осал келеді.
Туберкулез қалай жұғады?
Ауру негізінен туберкулезбен ауыратын адамның жөтелгенде, түшкіргенде немесе сөйлескенде ауаға таралатын бактериялары арқылы жұғады.
Балалардағы негізгі белгілері:
• 2 аптадан астам уақытқа созылған жөтел;
• Дене қызуының ұзақ уақыт көтерілуі;
• Әлсіздік, тез шаршау;
• Тәбеттің төмендеуі;
• Салмақ қоспау немесе салмақ жоғалту;
• Түнгі тершеңдік.
Бұл белгілер байқалса, өздігінен емделмей, міндетті түрде дәрігерге қаралу қажет.
Алдын алу жолдары:
✔ Жаңа туған нәрестеге БЦЖ вакцинасын уақытылы салдыру;
✔ Баланы профилактикалық медициналық тексерулерден өткізу;
✔ Дұрыс тамақтану және иммунитетті нығайту;
✔ Үй-жайларды жиі желдетіп, тазалық сақтау;
✔ Отбасында немесе жақын ортада туберкулезбен ауырған адам болса, дәрігердің бақылауында болу.
Туберкулез – ерте анықталса, емделетін ауру. Баланың денсаулығына бейжай қарамай, профилактикалық тексерулерден уақытылы өтіп тұрыңыз.

Аса қауіпті жұқпалы аурулардан сақ болыңыз!

Аса қауіпті жұқпалы аурулар – адам өмірі мен денсаулығына зор қауіп төндіретін, тез таралатын инфекциялық аурулар. Олардың қатарына оба, тырысқақ (холера), күйдіргі (сібір жарасы), туляремия, құтыру және басқа да қауіпті инфекциялар жатады.
Бұл аурулар көбіне ауру адамнан, жануарлардан, ластанған су мен тағамнан немесе жәндіктердің шағуы арқылы жұғуы мүмкін. Уақытылы алдын алу шараларын сақтамау аурудың кең таралуына әкеледі.
Алдын алу жолдары:
• Қолды сабынмен жиі жуыңыз;
• Тек таза ауыз суын пайдаланыңыз;
• Тағам өнімдерін дұрыс сақтап, толық пісіріп тұтыныңыз;
• Жабайы және ауру жануарлармен байланыстан сақ болыңыз;
• Вакцинация ұсынылған жағдайда екпе алыңыз;
• Дене қызуы көтеріліп, әлсіздік, құсу, іш өту, теріде жара немесе басқа күмәнді белгілер байқалса, өздігінен емделмей, дереу медициналық көмекке жүгініңіз.
Әр адамның жауапкершілігі – өз денсаулығын ғана емес, айналасындағылардың да қауіпсіздігін сақтау. Аса қауіпті жұқпалы аурулардың алдын алу – денсаулықты қорғаудың ең тиімді жолы.

БОТУЛИЗМ – ӨМІРГЕ ҚАУІПТІ АУРУ!

Ботулизм – Clostridium botulinum бактериясы бөлетін күшті токсиннің әсерінен дамитын ауыр жұқпалы ауру. Көбінесе үй жағдайында дайындалған консервіленген көкөністерді, саңырауқұлақтарды, ет пен балық өнімдерін тұтынғаннан кейін пайда болады.
Ботулизмнің негізгі белгілері:
🔹 жүрек айну, құсу;
🔹 іштің ауыруы;
🔹 көрудің бұлыңғырлануы немесе қосарланып көрінуі;
🔹 қабақтың салбырауы;
🔹 сөйлеу және жұтынудың қиындауы;
🔹 ауыздың құрғауы;
🔹 бұлшықеттердің әлсіреуі;
🔹 тыныс алудың қиындауы.
❗ Бұл белгілер байқалған жағдайда уақыт жоғалтпай, дереу медициналық көмекке жүгіну қажет. Ерте көрсетілген көмек ауыр асқынулардың алдын алады.
Алдын алу жолдары:
✅ Үй жағдайында дайындалған консервілерді дайындау және сақтау ережелерін қатаң сақтаңыз.
✅ Қақпағы ісінген немесе зақымдалған консервілерді пайдаланбаңыз.
✅ Күмәнді иісі немесе дәмі бар тағамдарды тұтынбаңыз.
✅ Дайын тағамдарды сақтау мерзімін және температуралық режимін сақтаңыз.
Денсаулығыңызды сақтаңыз! Күмәнді тағамдарды тұтынудан бас тартып, алғашқы белгілер пайда болған жағдайда дәрігерге уақытылы қаралыңыз.

Тағамнан уланудың алдын алайық!

Тағамнан улану – сапасыз немесе бұзылған тағамды, сондай-ақ ауру тудыратын микроорганизмдермен ластанған өнімдерді тұтыну салдарынан болатын жедел жағдай.
Негізгі белгілері:
• жүрек айну;
• құсу;
• іштің ауыруы;
• іш өту;
• дене қызуының көтерілуі;
• әлсіздік, бас айналу.
Уланудың алдын алу үшін:
✔ Қолды тамақтанар алдында және тағам дайындамас бұрын сабындап жуыңыз.
✔ Жеміс-жидек пен көкөністі мұқият жуыңыз.
✔ Ет, балық, жұмыртқа өнімдерін толық пісіріп тұтыныңыз.
✔ Тағамды сақтау мерзімі мен сақтау талаптарын қадағалаңыз.
✔ Тез бұзылатын өнімдерді тоңазытқышта сақтаңыз.
✔ Күдікті немесе жарамдылық мерзімі өткен тағамдарды пайдаланбаңыз.
✔ Тек таза ауыз су ішіңіз.
Есте сақтаңыз!
Егер улану белгілері күшейсе, әсіресе балаларда, жүкті әйелдерде және егде жастағы адамдарда байқалса, өздігінен емделмей, дереу дәрігерге жүгініңіз. Уақытылы көрсетілген медициналық көмек асқынулардың алдын алады.

Туберкулез

Туберкулез – Mycobacterium tuberculosis бактериясы қоздыратын жұқпалы ауру. Көбіне өкпені зақымдайды, бірақ сүйек, бүйрек, лимфа түйіндері және басқа да мүшелерге таралуы мүмкін. Ауру негізінен науқас адам жөтелгенде, түшкіргенде немесе сөйлескенде ауа-тамшы жолы арқылы жұғады.
Туберкулездің негізгі белгілері:
2 аптадан астам уақытқа созылатын жөтел;
Қақырықтың бөлінуі, кейде қан аралас болуы;
Дене қызуының көтерілуі;
Түнгі тершеңдік;
Әлсіздік, тез шаршағыштық;
Тәбеттің төмендеуі;
Салмақ жоғалту.
⚠️ Егер осы белгілер байқалса, міндетті түрде дәрігерге қаралып, тексеруден өту қажет. Ерте анықталған туберкулез толық емделеді.
✅ Туберкулездің алдын алу жолдары:
Жаңа туған нәрестелерге БЦЖ вакцинасын уақытында салдыру;
Жыл сайын профилактикалық тексеруден (флюорографиядан) өту;
Жөтелі ұзаққа созылған жағдайда дәрігерге қаралу;
Үй-жайларды жиі желдетіп, тазалық сақтау;
Дұрыс тамақтану және иммунитетті нығайту;
Темекі мен алкогольден бас тарту;
Науқаспен байланыста болған жағдайда медициналық тексеруден өту.
💙 Есте сақтаңыз! Туберкулез – алдын алуға және толық емдеуге болатын ауру. Өз денсаулығыңызға жауапкершілікпен қарап, профилактикалық тексерулерден уақытылы өтіп тұрыңыз.

Репродуктивті денсаулық – болашақ ұрпақтың кепілі

Репродуктивті денсаулық – адамның дені сау ұрпақ әкелуіне, жүктілікті қауіпсіз жоспарлауына және жыныстық денсаулығын сақтауына мүмкіндік беретін маңызды жағдай. Ол әйелдер мен ерлердің денсаулығын қорғауды, отбасын саналы түрде жоспарлауды және ана мен бала денсаулығын нығайтуды қамтиды.
Репродуктивті денсаулықты сақтау үшін:
дұрыс тамақтану және белсенді өмір салтын ұстану;
зиянды әдеттерден (темекі, алкоголь және есірткі) бас тарту;
жеке бас гигиенасын сақтау;
қауіпсіз жыныстық мінез-құлықты ұстану;
профилактикалық медициналық тексерулерден уақытылы өтіп тұру қажет.
Әрбір адам өз денсаулығына жауапкершілікпен қарап, қажет болған жағдайда дәрігердің кеңесіне жүгінуі маңызды. Репродуктивті денсаулықты бүгіннен бастап қорғау – ертеңгі дені сау ұрпақтың негізі.

ТУБЕРКУЛЕЗ РАЗЛИЧНЫХ ОРГАНОВ

Туберкулез – это инфекционное заболевание, которое может поражать не только легкие, но и другие органы человека. Внелегочный туберкулез может развиваться в лимфатических узлах, костях и суставах, почках, оболочках головного мозга, кишечнике, коже и других органах.
Основные симптомы:
🔹 длительное повышение температуры тела;
🔹 слабость и быстрая утомляемость;
🔹 снижение аппетита и потеря массы тела;
🔹 ночная потливость;
🔹 боль и нарушение функции пораженного органа.
Диагностика внелегочного туберкулеза может быть затруднена, поэтому при появлении подобных симптомов необходимо своевременно обратиться к врачу.
Профилактика:
✅ своевременная вакцинация БЦЖ;
✅ полноценное питание и укрепление иммунитета;
✅ здоровый образ жизни;
✅ обследование после контакта с больным туберкулезом;
✅ регулярное прохождение профилактических медицинских осмотров.
Туберкулез – излечимое заболевание. Раннее выявление и полный курс лечения значительно повышают шансы на полное выздоровление. Берегите свое здоровье и не откладывайте визит к врачу при появлении первых симптомов!

ӘРТҮРЛІ АҒЗАЛАРДЫҢ ТУБЕРКУЛЕЗІ

Туберкулез – тек өкпені ғана емес, адам ағзасының басқа мүшелерін де зақымдайтын жұқпалы ауру. Өкпеден тыс туберкулез лимфа түйіндерінде, сүйек пен буындарда, бүйректе, ми қабықтарында, ішекте, теріде және басқа да ағзаларда дамуы мүмкін.
Негізгі белгілері:
🔹 ұзақ уақыт сақталатын дене қызуының көтерілуі;
🔹 әлсіздік, тез шаршағыштық;
🔹 тәбеттің төмендеуі, салмақ жоғалту;
🔹 түнгі тершеңдік;
🔹 зақымданған ағзаға байланысты ауырсыну мен қызметінің бұзылуы.
Туберкулездің өкпеден тыс түрлерін ерте анықтау қиын болуы мүмкін, сондықтан жоғарыдағы белгілер байқалса, міндетті түрде дәрігерге қаралу қажет.
Алдын алу шаралары:
✅ БЦЖ вакцинациясын уақытында алу;
✅ дұрыс тамақтану және иммунитетті нығайту;
✅ салауатты өмір салтын ұстану;
✅ туберкулезбен ауыратын науқастармен байланыста болған жағдайда тексеруден өту;
✅ дәрігер ұсынған тексерулерден уақытылы өту.
Туберкулез – емделетін ауру. Ерте анықталып, емді толық қабылдау арқылы сауығып кетуге болады. Өз денсаулығыңызға жауапкершілікпен қарап, алғашқы белгілер байқалған жағдайда медициналық көмекке жүгініңіз!