ҚАНТ ДИАБЕТІН ЕРТЕ АНЫҚТАУ НЕЛІКТЕН МАҢЫЗДЫ?

Қант диабеті – ағзадағы инсулиннің жеткіліксіз бөлінуі немесе оның әсерінің төмендеуі салдарынан қандағы глюкоза деңгейінің жоғарылауымен сипатталатын созылмалы ауру. Бұл дерт бастапқы кезеңде айқын белгілерсіз өтуі мүмкін. Сондықтан оны дер кезінде анықтау денсаулықты сақтауда маңызды рөл атқарады.
⚠️ Қандай белгілерге назар аудару керек?
Қант диабетінің жиі кездесетін белгілері:
Шөлдей беру және ауыздың құрғауы;
Жиі зәр шығару;
Тәбеттің артуы;
Себепсіз салмақ жоғалту;
Тез шаршау, әлсіздік;
Көру қабілетінің бұлыңғырлануы;
Жаралардың баяу жазылуы.
Кейбір адамдарда бұл белгілер мүлде байқалмауы мүмкін. Сол себепті өзін жақсы сезінген адамның өзі профилактикалық тексеруден өтіп тұрғаны жөн.
🔬 Ерте анықтаудың пайдасы қандай?
Қант диабетін уақытында анықтау қандағы қант деңгейін бақылауға және аурудың асқыну қаупін төмендетуге мүмкіндік береді. Емделмеген немесе дұрыс бақыланбаған диабет жүрек-қан тамырлары ауруларына, бүйрек қызметінің бұзылуына, көру қабілетінің нашарлауына және жүйке жүйесінің зақымдануына әкелуі мүмкін.
🩸 Қалай тексерілуге болады?
Қандағы глюкоза деңгейін анықтау үшін зертханалық талдау тапсыру қажет. Сонымен қатар дәрігердің ұсынысымен үш айдағы орташа қандағы қант деңгейін көрсететін гликирленген гемоглобин (HbA1c) талдауы жүргізіледі.
👨‍⚕️ Кімдер ерекше назар аударуы керек?
Артық салмағы бар адамдар;
Қозғалысы аз өмір салтын ұстанатындар;
Туыстарында қант диабеті бар адамдар;
Қан қысымы жоғары азаматтар;
Бұрын қандағы қант деңгейі қалыптан жоғары болған адамдар.
💚 Қант диабеті – бақылауға болатын ауру. Дұрыс тамақтану, тұрақты дене белсенділігі, салмақты қалыпта ұстау және уақытылы медициналық тексеруден өту оның алдын алуға әрі асқыну қаупін азайтуға көмектеседі.
Денсаулығыңызды кейінге қалдырмаңыз! Қандағы қант деңгейін уақытылы тексертіп, өз денсаулығыңызға жауапкершілікпен қараңыз.

Қыс мезгіліне ағзаны қалай дайындаймыз?

Қыс мезгілі – адам денсаулығына ерекше көңіл бөлуді қажет ететін кезең. Күннің суытуы, ауа температурасының күрт өзгеруі, күн сәулесінің азаюы және вирустық инфекциялардың таралуы ағзаға қосымша салмақ түсіреді. Сондықтан қыс түспей тұрып денсаулықты нығайтып, иммундық жүйенің қалыпты жұмыс істеуіне жағдай жасау маңызды.
Ең алдымен, дұрыс әрі құнарлы тамақтануға назар аудару қажет. Күнделікті ас мәзірінде көкөністер мен жемістер, сүт өнімдері, ет, балық, бұршақ тұқымдастар және дәрумендерге бай тағамдар болғаны жөн. Әсіресе С дәрумені бар цитрус жемістері, итмұрын, болгар бұрышы мен қырыққабат ағзаның қалыпты қызметін қолдауға көмектеседі. Сонымен қатар жеткілікті мөлшерде су ішу де маңызды. Суық мезгілде шөлдеу сезімі төмендегенімен, ағзаға сұйықтық үнемі қажет.
Екіншіден, дене белсенділігін төмендетпеу керек. Қыс мезгілінде қозғалыстың азаюы артық салмақ жинауға, қан айналымының баяулауына және жалпы әлсіздікке әкелуі мүмкін. Күн сайын таза ауада серуендеу, жеңіл дене жаттығуларын жасау және белсенді өмір салтын ұстану денсаулықты нығайтуға ықпал етеді.
Үшіншіден, ұйқы режимін реттеу қажет. Ересек адамға тәулігіне орта есеппен 7–9 сағат сапалы ұйқы ұсынылады. Ұйқының жеткіліксіздігі иммундық жүйенің жұмысына кері әсер етіп, ағзаның инфекцияларға қарсы тұру қабілетін төмендетуі мүмкін. Сондықтан күнделікті бір уақытта ұйықтап, бір уақытта оянуды әдетке айналдырған дұрыс.
Сондай-ақ қыс мезгілінде тұмау мен жедел респираторлық вирустық инфекциялардың алдын алу шараларын сақтау аса маңызды. Қолды сабынмен жиі жуу, бөлмені үнемі желдету, адам көп жиналатын орындарда сақтық шараларын ұстану және науқас адамдармен жақын қарым-қатынасты шектеу инфекция жұқтыру қаупін азайтады. Тұмауға қарсы вакцинациядан өту де аурудың ауыр өту қаупін төмендетудің тиімді жолдарының бірі.
Киім таңдауға да мән берген жөн. Ауа райына сәйкес жылы киініп, әсіресе бас, мойын, қол-аяқты суықтан қорғау қажет. Алайда тым қалың киініп, терлеуге де жол бермеген дұрыс.
Мамандар ағзадағы дәрумен тапшылығын өз бетінше анықтап, дәрумендік препараттарды бақылаусыз қабылдауға болмайтынын ескертеді. Қажет болған жағдайда дәрігер кеңесіне жүгініп, тиісті тексеруден өткен жөн.
Денсаулықты сақтау бір күндік әрекет емес, күнделікті дағдыдан қалыптасады. Дұрыс тамақтану, жеткілікті ұйқы, тұрақты қозғалыс және жеке гигиена талаптарын сақтау арқылы қыс мезгілін сырқатсыз өткізуге мүмкіндік мол. Ең бастысы – аурудың алдын алып, денсаулыққа жауапкершілікпен қарау.

Тұрғындардың алғысы – біз үшін үлкен мәртебе!

Шу қалалық емханасына қарасты медициналық қызметке жүгінген тұрғындарымыз ақжарма тілектерін білдіріп, дәрігерлер мен медицина қызметкерлерінің еңбегіне алғыстарын жеткізуде.
Әрбір жылы лебіз бен шынайы ризашылық – біз үшін үлкен мотивация. Халықтың сенімі мен алғысы жолымызға күш береді!

ҚАН ҚЫСЫМЫН БАҚЫЛАУ — ЖҮРЕК САУЛЫҒЫНЫҢ КЕПІЛІ!

Артериялық қан қысымының жоғарылауы — жүрек-қан тамырлары ауруларының негізгі қауіп факторларының бірі. Қан қысымы ұзақ уақыт бойы жоғары болған жағдайда, жүрекке қосымша күш түсіп, қан тамырларының зақымдану қаупі артады. Бұл инфаркт, инсульт және басқа да ауыр асқынуларға әкелуі мүмкін.
⚠️ Қан қысымының жоғары екенін қалай білуге болады?
Көп жағдайда артериялық гипертония ешқандай айқын белгісіз өтеді. Сондықтан адам өзін жақсы сезінсе де, қан қысымын жүйелі түрде өлшеп отыруы маңызды.
🩺 Қан қысымын бақылау үшін не істеу керек?
✅ Қан қысымын жүйелі түрде өлшеп, нәтижелерін жазып жүріңіз.
✅ Тұзды тағамдарды шамадан тыс тұтынуды шектеңіз.
✅ Көкөністер мен жемістерді қамтитын теңгерімді тамақтануды ұстаныңыз.
✅ Дене белсенділігін арттырып, күнделікті серуендеуге уақыт бөліңіз.
✅ Темекіден бас тартып, алкогольді тұтынудан аулақ болыңыз.
✅ Дәрігер тағайындаған дәрілерді белгіленген тәртіппен қабылдаңыз. Өз бетіңізше тоқтатпаңыз немесе мөлшерін өзгертпеңіз.
📌 Қан қысымын қалай дұрыс өлшеу керек?
Өлшеу алдында кемінде 5 минут тынығып отырыңыз. Арқаңызды орындыққа сүйеп, аяғыңызды еденге толық қойыңыз. Қолыңызды жүрек деңгейінде ұстаңыз. Өлшеуге дейін 30 минут ішінде кофеин қабылдаудан, темекі шегуден және дене жаттығуларынан аулақ болған жөн. Нәтижені нақты бағалау үшін қысымды бір минут аралықпен екі рет өлшеуге болады.
🚑 Маңызды! Егер қан қысымыңыз 180/120 мм сын. бағ. немесе одан жоғары болса, кемінде бір минуттан кейін қайта өлшеңіз. Егер осы көрсеткіш сақталып, кеуде ауыруы, ентігу, көрудің бұзылуы, әлсіздік немесе сөйлеудің қиындауы байқалса, дереу 103 немесе 112 нөміріне хабарласыңыз. Қауіпті белгілер пайда болса, қысымды қайта өлшеуді күтіп отырмаңыз.
💚 Жүрек саулығы — өз денсаулығыңызға жауапкершілікпен қараудан басталады. Қан қысымыңызды бақылап, профилактикалық тексерулерден уақытылы өтіңіз!

Жүрек саулығы — өмір сапасының кепілі!

Жүрек — ағзаның үздіксіз жұмыс істеуін қамтамасыз ететін маңызды мүшелердің бірі. Сондықтан жүрек саулығын сақтау және жүрек-қан тамырлары ауруларының алдын алу әр адамның күнделікті өміріндегі басты міндеттердің бірі болуы тиіс.
Жүрек-қан тамырлары ауруларының даму қаупін арттыратын факторларға жоғары артериялық қан қысымы, қандағы холестерин деңгейінің жоғарылауы, темекі шегу, қимыл-қозғалыстың аздығы, дұрыс тамақтанбау және артық салмақ жатады.
Жүрек саулығын сақтау үшін не істеу керек?
✅ Қан қысымын тұрақты бақылаңыз.
✅ Дұрыс әрі теңгерімді тамақтаныңыз.
✅ Күнделікті дене белсенділігін арттырыңыз.
✅ Темекі шегуден бас тартыңыз.
✅ Дене салмағын қалыпты деңгейде ұстауға тырысыңыз.
✅ Дәрігерге тұрақты қаралып, профилактикалық тексерулерден өтіңіз.
Есте сақтаңыз! Жүрек ауруларының алдын алу — өз денсаулығыңызға жауапкершілікпен қараудан басталады.
Егер кеуде тұсында кенеттен ауырсыну немесе қысылу, ентігу, суық тер басу байқалса, дереу 103 немесе 112 нөміріне хабарласыңыз.
Жүрегіңізді күтіңіз, денсаулығыңызды бағалаңыз!

КҮЗДЕ ТҰМАУ МЕН ЖРВИ-ДАН САҚ БОЛЫҢЫЗ!

Күз келіп, күн суыта бастағанда тұмау мен жедел респираторлық вирустық инфекциялардың (ЖРВИ) таралу қаупі артады. Ауа райының құбылуы, адамдардың жабық ғимараттарда көбірек болуы вирустардың таралуына қолайлы жағдай туғызады. Сондықтан әрбір адам өз денсаулығына жауапкершілікпен қарауы керек.
🩺 Тұмау мен ЖРВИ-дан қалай сақтануға болады?
✅ Қолыңызды сабынмен жиі жуыңыз.
✅ Бөлмені жиі желдетіп, ауаны таза ұстаңыз.
✅ Дұрыс тамақтанып, жеткілікті мөлшерде су ішіңіз.
✅ Ұйқы режимін сақтап, ағзаны шамадан тыс шаршатпаңыз.
✅ Адам көп жиналатын орындарда сақтық шараларын ұстаныңыз.
✅ Тұмауға қарсы вакцина алу мүмкіндігін дәрігермен талқылаңыз.
✅ Ауырған жағдайда үйде қалып, өзгелерге жұқтыру қаупін азайтыңыз.
⚠️ Қандай белгілерге назар аудару керек?
Дене қызуының көтерілуі, жөтел, мұрынның бітелуі немесе су ағуы, тамақтың ауыруы, бас ауруы және жалпы әлсіздік байқалса, денсаулығыңызды бақылап, қажет болған жағдайда дәрігерге жүгініңіз. Антибиотиктерді дәрігердің тағайындауынсыз қабылдамаңыз.
Егер тыныс алу қиындаса, кеуде тұсы ауырса немесе жағдай күрт нашарласа, шұғыл медициналық көмекке жүгініңіз.
Есіңізде болсын: аурудың алдын алу – денсаулықты сақтаудың маңызды қадамы! Өзіңізді және жақындарыңызды қорғаңыз, сақтық шараларын ұмытпаңыз!
🏥 Денсаулықтарыңыз мықты болсын!

ҚҰТЫРУ – ӨМІРГЕ ҚАУІП ТӨНДІРЕТІН АУРУ

Құтыру – адам мен жануарларға ортақ қауіпті вирустық ауру. Ол көбіне ауру жануардың тістеуі, тырнауы немесе сілекейі арқылы жұғады.
🐕 Сақтану жолдары: • Қаңғыбас және белгісіз жануарларға жақындамаңыз. • Үй жануарларын уақытылы құтыруға қарсы вакцинациялаңыз. • Балаларды бөтен жануарлармен ойнаудан сақтандырыңыз.
❗ Жануар тістеп немесе тырнап алса:
Жараны сабынмен ағынды су астында кемінде 15 минут жуыңыз.
Дереу медициналық көмекке жүгініңіз.
Дәрігер тағайындаған екпелерді толық алыңыз.
‼️ Есіңізде болсын! Құтыру белгілері пайда болғаннан кейін ауру көбіне өлімге әкеледі. Сондықтан уақытылы медициналық көмекке жүгіну – өміріңізді сақтап қалудың маңызды қадамы!
Өз денсаулығыңызға жауапкершілікпен қараңыз!

СҮТ БЕЗІ ОБЫРЫ: ЕРТЕ АНЫҚТАУ – ӨМІРГЕ ҮМІТ

Сүт безі обыры – әйелдер арасында жиі кездесетін онкологиялық аурулардың бірі. Бұл дерт сүт безі жасушаларының қалыптан тыс өсуі нәтижесінде пайда болады. Ауруды бастапқы кезеңде анықтап, дер кезінде емдеу оның асқыну қаупін төмендетіп, сауығу мүмкіндігін арттырады. Сондықтан әрбір әйел өз денсаулығына жауапкершілікпен қарап, профилактикалық тексерулерден уақытылы өтуі маңызды.
Аурудың негізгі белгілері қандай?
Сүт безі обыры бастапқы кезеңде ешқандай белгі бермеуі мүмкін. Дегенмен мынадай өзгерістерге назар аударған жөн:
сүт безінде немесе қолтық астында түйіннің пайда болуы;
сүт безінің пішіні мен көлемінің өзгеруі;
терінің тартылуы, қызаруы немесе «апельсин қабығы» тәрізді өзгеруі;
емізік ұшының ішке қарай тартылуы;
емізіктен өздігінен сұйықтық, әсіресе қан аралас бөліндінің шығуы;
сүт безі аймағындағы тұрақты ауырсыну немесе жайсыздық.
Бұл белгілердің болуы міндетті түрде қатерлі ісік бар дегенді білдірмейді. Алайда қандай да бір өзгерісті байқаған жағдайда дәрігерге қаралып, қажетті тексерулерден өту керек.
Аурудың даму қаупін арттыратын факторлар
Сүт безі обырының пайда болуына жас ұлғаюы, тұқым қуалайтын бейімділік, отбасында осы аурудың кездесуі, гормондық ерекшеліктер, артық салмақ, алкоголь тұтыну және физикалық белсенділіктің төмендігі әсер етуі мүмкін. Дегенмен қауіп факторларының болуы адамның міндетті түрде ауыратынын білдірмейді. Бұл ауру кейде ешқандай айқын қауіп факторы жоқ әйелдерде де кездеседі.
Алдын алу және ерте анықтау
Сүт безі обырының барлық жағдайының алдын алу мүмкін болмаса да, ауруды ерте анықтауға бағытталған шаралардың маңызы зор. Ол үшін әйелдерге:
дәрігер ұсынған мерзімде профилактикалық тексеруден өту;
жасына және жеке қауіп факторларына сәйкес маммография немесе басқа да қажетті зерттеулерден өту;
сүт безіндегі өзгерістерге назар аудару;
дене белсенділігін сақтау, дұрыс тамақтану және салмақты қалыпта ұстау;
күмәнді белгілер байқалған жағдайда дәрігерге жүгінуді кейінге қалдырмау ұсынылады.
Есте сақтаңыз: сүт безі обыры ерте кезеңде анықталған жағдайда емдеу нәтижесі анағұрлым қолайлы болуы мүмкін. Сондықтан өз денсаулығыңызға бейжай қарамай, тұрақты тексеріліп тұрыңыз. Уақытылы жасалған қадам өміріңізді сақтап қалуы мүмкін.

ЖРВИ: инфекцияның алдын алу – денсаулық кепілі

Жедел респираторлық вирустық инфекциялар (ЖРВИ) – тыныс алу жолдарын зақымдайтын, ауа-тамшы жолы арқылы таралатын жұқпалы аурулар тобы. Әсіресе күз-қыс мезгілінде аурудың таралу қаупі артады. Инфекция адамнан адамға жөтелгенде, түшкіргенде және науқаспен жақын қарым-қатынаста болғанда жұғуы мүмкін.
🤒 ЖРВИ-дің негізгі белгілері:
дене қызуының көтерілуі;
мұрынның бітелуі немесе су ағуы;
тамақтың ауыруы;
жөтел;
бас ауруы, әлсіздік;
бұлшықеттердің сырқырауы.
🛡️ Аурудың алдын алу үшін не істеу керек?
✅ Қолды сабынмен жиі жуыңыз және антисептик қолданыңыз.
✅ Бөлмені үнемі желдетіп, ылғалды тазалау жүргізіңіз.
✅ Адам көп жиналатын орындарда сақтық шараларын ұстаныңыз.
✅ Жөтелгенде немесе түшкіргенде ауыз бен мұрынды майлықпен немесе шынтақтың ішкі жағымен жабыңыз.
✅ Дұрыс тамақтанып, жеткілікті ұйықтап, ағзаның қорғаныс қабілетін нығайтыңыз.
✅ Ауру белгілері байқалса, үйде қалып, өзгелерге жұқтыру қаупін азайтыңыз және дәрігерге қаралыңыз.
⚠️ Маңызды! Дәрігердің кеңесінсіз антибиотиктерді қабылдамаңыз. Антибиотиктер вирустарға әсер етпейді. Өзін-өзі емдеу аурудың асқынуына әкелуі мүмкін.
🏥 Шу қалалық емханасы тұрғындарды өз денсаулығына жауапкершілікпен қарауға, жеке гигиена ережелерін сақтауға және ауру белгілері пайда болған жағдайда уақытылы медициналық көмекке жүгінуге шақырады.
Денсаулықты сақтау – өз қолыңызда!

Туберкулез – қауіпті жұқпалы ауру

Туберкулез – көбіне өкпені зақымдайтын, ауа арқылы таралатын жұқпалы ауру. Оны туберкулез микобактериялары тудырады. Ауру адам жөтелгенде, түшкіргенде немесе сөйлегенде ауаға бөлінетін бактериялар арқылы жұғуы мүмкін.
Аурудың негізгі белгілері:
Екі аптадан астам уақытқа созылған жөтел;
Дене қызуының көтерілуі;
Түнде шамадан тыс терлеу;
Әлсіздік пен тез шаршау;
Тәбеттің төмендеуі және салмақ жоғалту;
Кеуде тұсының ауыруы;
Кейде қақырықта қанның болуы.
Туберкулездің алдын алу жолдары:
Туберкулездің алдын алуда БЦЖ вакцинасының маңызы зор. Ол әсіресе балаларды аурудың ауыр түрлерінен қорғайды. Сонымен қатар бөлмені жиі желдету, жеке бас гигиенасын сақтау, дұрыс тамақтану, салауатты өмір салтын ұстану және медициналық тексерулерден уақытылы өту қажет.
Ауруды ерте анықтау үшін флюорографиялық тексеруден жүйелі түрде өтіп тұру маңызды. Егер туберкулезге тән белгілер байқалса, өздігінен емделмей, дереу дәрігерге қаралу керек.
Есіңізде болсын! Туберкулез – емделетін ауру. Ең бастысы – оны дер кезінде анықтап, дәрігер тағайындаған емді толық әрі үздіксіз қабылдау. Өз денсаулығыңызға жауапкершілікпен қараңыз!