Репродуктивті денсаулық – бақытты отбасының берік негізі

Репродуктивті денсаулық – адамның дене, психикалық және әлеуметтік әл-ауқатының маңызды құрамдас бөлігі. Ол ұрпақ өрбітуге, дені сау бала дүниеге әкелуге және отбасы өмірін саналы түрде жоспарлауға мүмкіндік береді.
Репродуктивті денсаулықты сақтау жасөспірім кезеңнен басталады. Салауатты өмір салтын ұстану, дұрыс тамақтану, дене белсенділігі, зиянды әдеттерден бас тарту және профилактикалық медициналық тексерулерден уақытылы өту – денсаулықты сақтаудың негізгі жолдары.
Репродуктивті денсаулықты сақтау үшін:
✅ Дұрыс және теңгерімді тамақтаныңыз;
✅ Темекі мен алкогольден бас тартыңыз;
✅ Тұрақты дене белсенділігімен айналысыңыз;
✅ Жеке бас гигиенасын сақтаңыз;
✅ Жыныстық жолмен берілетін инфекциялардың алдын алыңыз;
✅ Жүктілікті алдын ала жоспарлап, дәрігердің кеңесіне жүгініңіз;
✅ Әйелдер гинекологқа, ал ерлер урологқа немесе андрологқа жүйелі түрде қаралып тұрғаны жөн.
Егер етеккір циклінің бұзылуы, іштің төменгі бөлігіндегі ауырсыну, жыныс жолдарынан қалыптан тыс бөлінділер немесе басқа да мазалайтын белгілер байқалса, өздігінен емделмей, міндетті түрде дәрігерге қаралыңыз.
🌿 Репродуктивті денсаулыққа қамқорлық – өз болашағыңызға, отбасыңыздың бақыты мен дені сау ұрпақтың келешегіне жасалған маңызды қадам!

Ана сүтімен қоректендіру – сәби денсаулығының берік негізі

Ана сүті – жаңа туған нәресте үшін ең құнды әрі теңдесі жоқ тағам. Ол баланың дұрыс өсіп-жетілуіне қажетті барлық қоректік заттарды қамтиды және иммундық жүйесін нығайтып, түрлі жұқпалы аурулардан қорғайды.
Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы нәрестені өмірінің алғашқы 6 айында тек ана сүтімен қоректендіруді, ал кейін қосымша тағаммен бірге 2 жасқа дейін және одан да ұзақ емізуді ұсынады.
Ана сүтінің балаға пайдасы:
👶 Иммунитетті күшейтеді;
💙 Ас қорыту жүйесінің дұрыс жұмысын қамтамасыз етеді;
🦠 Жұқпалы аурулардың даму қаупін төмендетеді;
🧠 Ми мен жүйке жүйесінің дамуына ықпал етеді;
❤️ Болашақта семіздік, қант диабеті және аллергиялық аурулардың қаупін азайтады.
Ана үшін пайдасы:
🌸 Босанғаннан кейін ағзаның тез қалпына келуіне көмектеседі;
🩸 Жатырдың жиырылуын жақсартады;
💗 Сүт безі мен аналық без обырының даму қаупін төмендетеді;
😊 Ана мен сәби арасындағы эмоционалдық байланысты нығайтады.
Емізу – тек тамақтандыру ғана емес, ол сәбиіңізге деген қамқорлықтың, мейірім мен сүйіспеншіліктің ең ерекше көрінісі.
Сәбиіңізге өмірдің ең жақсы бастауын сыйлаңыз – ана сүтін таңдаңыз!

Аптап ыстықта жүрек-қан тамырлары ауруларынан сақ болыңыз!

Жаз мезгіліндегі аптап ыстық жүрек пен қан тамырларына қосымша жүктеме түсіреді. Әсіресе артериялық гипертония, жүректің ишемиялық ауруы, жүрек жеткіліксіздігі және қант диабетімен ауыратын адамдар үшін жоғары температура денсаулыққа қауіп төндіруі мүмкін.
Ыстық ауа райында қандай қауіптер болуы мүмкін?
🔹 Қан қысымының көтерілуі немесе күрт төмендеуі;
🔹 Жүрек соғысының жиілеуі;
🔹 Ағзаның сусыздануы;
🔹 Бас айналу, әлсіздік, естен тану;
🔹 Инфаркт пен инсульт қаупінің артуы.
Өзіңізді қалай қорғауға болады?
✅ Күннің ең ыстық уақытында (11:00–17:00) сыртта ұзақ жүрмеуге тырысыңыз;
✅ Күні бойы жеткілікті мөлшерде таза су ішіңіз (дәрігердің арнайы шектеуі болмаса);
✅ Ашық түсті, жеңіл әрі табиғи матадан тігілген киім киіңіз;
✅ Күннен қорғайтын бас киім қолданыңыз;
✅ Ауыр дене еңбегі мен қарқынды жаттығуларды таңертең немесе кешкі уақытқа жоспарлаңыз;
✅ Дәрігер тағайындаған дәрілерді уақытында қабылдаңыз және өз бетіңізше тоқтатпаңыз;
✅ Қан қысымын тұрақты бақылап отырыңыз.
Дереу дәрігерге қаралыңыз немесе жедел жәрдем шақырыңыз, егер:
🚨 Кеуде тұсы қатты ауырса;
🚨 Ентігу күшейсе;
🚨 Қан қысымы қатты көтерілсе немесе төмендесе;
🚨 Бас айналып, есінен тану байқалса;
🚨 Жүрек қағысы қатты жиілеп немесе ырғақсыз соқса.
❤️ Жүрек саулығы – ұзақ өмірдің кепілі. Аптап ыстық күндері өз денсаулығыңызға мұқият болып, қауіпсіздік шараларын сақтаңыз!

Жоспарлы емдеуге жатқызу жолдамасын қалай алуға болады?

🏥 Жоспарлы емдеуге жатқызу жолдамасын қалай алуға болады және оның шұғыл көмектен айырмашылығы неде?
Роликте:
🔹 стационарға жолдама алу жолдарын;
🔹 медициналық ұйымды таңдауға бола ма;
🔹 емдеуге жатқызу кезегін қалай бақылауға болатынын;
🔹 қандай жағдайларда медициналық көмек шұғыл көрсетілетінін түсіндіреміз.
📌 Сондай-ақ МӘМС жүйесінде «Сақтандырылған» мәртебесі қай кезде қажет екенін және қандай жағдайда медициналық көмек сақтандыру статусына қарамастан көрсетілетінін айтып береміз.
#МӘМСЖАМБЫЛ #ӘМСҚЖАМБЫЛ

Скринингтен кім және қашан өтуі керек?

Скрининг – сырқаттанбай тұрып, денсаулық жағдайын тексеру. Ол ауруды ерте кезеңде анықтауға және асқынулардың алдын алуға көмектеседі.
Скринингтен өту үшін жеке куәлігіңізбен тіркелген емханаңызға бару керек. Сондай-ақ, емхананың тіркеу бөлімі, call-орталық немесе мобильді қосымшасы арқылы алдын ала жазылуға болады. Көп жағдайда дәрігерлер пациенттерді тізім бойынша өздері шақырады.
Айта кетерлігі, қазір онкологиялық скринингтер МӘМС жүйесіндегі мәртебенің бар-жоғына қарамастан, барлық азаматтарға қолжетімді.
Денсаулығыңызды қорғаңыз – скринингтен уақытылы өтіңіз!

Репродуктивті денсаулық және оның маңыздылығы

Репродуктивті денсаулық – адамның өмір бойы ұрпақ өрбіту жүйесінің қалыпты жұмыс істеуімен қатар, физикалық, психикалық және әлеуметтік әл-ауқатының толыққанды болуы. Бұл тек аурудың болмауы ғана емес, болашақта дені сау ұрпақ дүниеге әкелуге мүмкіндік беретін маңызды денсаулық көрсеткіші.
Репродуктивті денсаулықты сақтау әрбір адамның өзіне деген жауапкершілігінен басталады. Дұрыс тамақтану, тұрақты дене белсенділігі, зиянды әдеттерден бас тарту, жеке бас гигиенасын сақтау және уақытылы медициналық тексеруден өту – репродуктивті денсаулықты нығайтудың негізгі жолдары.
Әйелдерге жылына кемінде бір рет гинекологтың, ал ерлерге уролог немесе андрологтың тексеруінен өту ұсынылады. Сонымен қатар жыныстық жолмен берілетін инфекциялардың алдын алу, қауіпсіз жыныстық қатынас мәдениетін сақтау және отбасын саналы жоспарлау – денсаулықты қорғаудың маңызды бөлігі.
Болашақ жүктілікті жоспарлау кезінде дәрігердің кеңесіне жүгіну, қажетті зерттеулерден өту және ағзадағы дәрумендер мен микроэлементтердің жеткілікті болуын қамтамасыз ету ана мен баланың денсаулығына оң әсер етеді.
Репродуктивті денсаулыққа кері әсер ететін факторларға темекі шегу, алкоголь мен есірткі қолдану, созылмалы күйзеліс, дұрыс тамақтанбау, артық салмақ, қозғалыс аздығы және бақылаусыз дәрі қабылдау жатады.
Әр адам өзінің репродуктивті денсаулығына бүгіннен бастап көңіл бөлсе, болашақта дені сау ұрпақ тәрбиелеуге және өмір сапасын арттыруға мүмкіндік алады.
💚 Репродуктивті денсаулық – бақытты отбасы мен жарқын болашақтың кепілі!

Ана сүтімен емізу

Ана сүтімен емізу – жаңа туған нәресте үшін ең пайдалы әрі табиғи қоректендіру тәсілі. Ана сүті баланың өмірінің алғашқы айларында барлық қажетті дәрумендермен, минералдармен, ақуыздармен және иммундық қорғаныс заттарымен қамтамасыз етеді. Сондықтан дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы нәрестені өмірінің алғашқы 6 айында тек ана сүтімен қоректендіруді, ал қосымша тағам енгізілгеннен кейін емізуді 2 жасқа дейін немесе одан да ұзақ уақыт жалғастыруды ұсынады.
Ана сүті баланың иммунитетін күшейтіп, жұқпалы аурулардың, тыныс алу жолдары инфекцияларының, ішек ауруларының және аллергиялық реакциялардың даму қаупін азайтады. Сонымен қатар, емшекпен қоректенген балалардың ақыл-ойы мен жүйке жүйесінің дамуы жақсырақ болып, олардың денсаулығы ұзақ мерзімді перспективада мықтырақ қалыптасады.
Емшекпен емізудің ана денсаулығына да пайдасы зор. Ол босанғаннан кейін жатырдың тез қалпына келуіне ықпал етеді, босанудан кейінгі қан кету қаупін төмендетеді және сүт безі мен аналық без обырының даму қаупін азайтады. Сондай-ақ ана мен бала арасындағы эмоционалдық байланысты нығайтып, нәрестенің өзін қауіпсіз әрі жайлы сезінуіне көмектеседі.
Емізу кезінде ана дұрыс әрі теңгерімді тамақтанып, жеткілікті сұйықтық ішіп, демалыс режимін сақтауы қажет. Емшек сүті – әрбір нәрестеге берілетін ең құнды әрі табиғи сый. Сондықтан жас аналарды емшекпен емізуді қолдауға және жалғастыруға шақырамыз.

Жұмыссыз жүкті әйел МӘМС үшін төлеу керек пе?

Мен жүктімін, еш жерде жұмыс істемеймін, жеке кәсіпкер де емеспін, медициналық сақтандыруды төлеуге міндеттімін бе?
Жүкті әйелдерден жиі келіп түсетін сұрақтардың біріне Әлеуметтік медициналық сақтандыру қорында жауап берді (карусельден оқыңыз).
Медициналық көмек алу кезінде қосымша сұрақтар немесе мәселе туындаған жағдайда өз клиникасындағы Пациенттерді қолдау және ішкі сараптама қызметіне жүгіну қажет. Егер жағдайды сол жерде шешу мүмкін болмаса, Әлеуметтік медициналық сақтандыру қорының келесі байланыс арналарының біріне өтініш қалдыра алады:
* Qoldau 24/7 мобильді қосымшасы
* msqory.kz ресми сайты
* Telegram-дағы @SaqtandyrýBot
Сондай-ақ Damumed, Halyk, BCC.KZ, Kaspi.kz, Freedom SuperApp, Bereke bank, Home Credit Bank мобильді қосымшалары және электронды үкіметтің egov.kz сайтындағы «Денсаулық сақтау» бөлім арқылы МӘМС жүйесіндегі мәртебені тексеруге болады.

Темекі шегудің зияны

Темекі шегу – адамның денсаулығына зор зиян келтіретін және тәуелділікке әкелетін зиянды әдеттердің бірі. Темекінің құрамында 7 мыңнан астам химиялық зат бар, олардың жүздегені улы, ал кемінде 70-і қатерлі ісік ауруларын тудыратын канцерогендер болып табылады.
Темекіге тәуелділік ең алдымен никотиннің әсерінен қалыптасады. Никотин миға тез жетіп, уақытша сергектік сезімін бергенімен, ағза оған тез үйреніп кетеді. Соның салдарынан адам темекіні қайта-қайта тұтынуға мәжбүр болады.
Темекі шегудің салдары өте ауыр. Ол өкпе обырының, созылмалы бронхиттің, жүрек-қан тамырлары ауруларының, инсульттің, инфаркттың және басқа да көптеген дерттердің даму қаупін арттырады. Сонымен қатар, темекі иммунитетті әлсіретіп, ағзаның түрлі инфекцияларға қарсы тұру қабілетін төмендетеді.
Пассивті темекі шегу де аса қауіпті. Темекі түтінін еріксіз жұтатын адамдардың, әсіресе балалар мен жүкті әйелдердің денсаулығына айтарлықтай зиян келеді. Балаларда тыныс алу жолдарының аурулары жиілеп, аллергиялық және созылмалы сырқаттардың пайда болу қаупі жоғарылайды.
Темекіні тастау – денсаулыққа жасалған ең маңызды қадамдардың бірі. Темекіден бас тартқаннан кейін 20 минут ішінде қан қысымы мен жүрек соғысы қалыпқа келе бастайды. Бірнеше аптадан соң өкпенің қызметі жақсарып, тыныс алу жеңілдейді. Ал ұзақ уақыт темекі шекпеу жүрек-қан тамырлары және онкологиялық аурулардың қаупін айтарлықтай төмендетеді.
Денсаулығыңызды бүгіннен бастап қорғаңыз! Темекіден бас тарту – өзіңізге және жақындарыңызға жасалған ең үлкен қамқорлық.